Ontvang onze nieuwsbrief!


Naam:

E-mail:

Geschreven door Ed Buitenhek   

Utrecht - januari 2010

“Harmonisatie kan wel wat Helderder gebruiken"

Iets meer dan 5 jaar geleden − in november 2004 − ging de speelfilm Pluk van de Petteflet in première in Amsterdam onder het toeziend oog van niemand minder dan Koningin Beatrix. De film was gebaseerd op het boek van Annie M.G. Schmidt uit 1971 dat nog steeds in veel kinderkamers te vinden is. Niet alleen onder het filmpubliek waren vele prominenten, ook de cast van de film bevatte enkele (ex-)zwaargewichten onder wie Jack Wouterse (als vader Stamper), Karin Bloemen (als paard Langhors) en Erica Terpstra als burgemeester.

ed_column

Een belangrijke rol in het verhaal is weggelegd voor mevrouw Helderder. Mevrouw Helderder is qua instelling de tegenpool van de ietwat losgeslagen Pluk die zijn rol als held, hulpverlener, therapeut en opvoedondersteuner − met name voor de Stampertjes − met verve speelt. Mevrouw Helderder staat voor een extreem opgeruimde en schoongeschrobde ietwat bekrompen huisvrouw die haar dochter Aagje weinig
ontwikkelingsruimte laat.

Wie het verhaal terugleest ontwikkelt al snel een zwak voor Pluk en een gezonde weerstand tegen mevrouw Helderder. Ondanks dat onsympathieke personage kan de beleidsontwikkeling rond de harmonisatie peuterspeelzaal-werk wel wat van de rechtlijnigheid en opruimwoede van mevrouw Helderder gebruiken. De harmonisatie heeft onmiskenbaar de meest ingrijpende gevolgen voor het peuterspeelzaalwerk. Voor financiering zijn en blijven zij afhankelijk van gemeenten. De beleidskeuzes die gemeenten de komende tijd maken zijn daarom cruciaal. Temeer omdat die keuzes sterk beïnvloed kunnen worden door de noodzakelijke
bezuinigingen waarover kersverse gemeentebestuurders binnenkort een besluit moeten nemen.

Als het gaat om de harmonisatie van het peuterspeelzaalwerk zijn er grofweg drie beleidskeuzes die gemeenten kunnen maken:
- de laisser-faire(of laat-maar-waaien) keuze: niets doen en afwachten hoe vraag en aanbod zelf vorm geeft aan harmonisatie;
- de combinatiekeuze: het stimuleren of afdwingen van combinaties tussen kinderopvang en peuterspeelzaalwerk;
- de financiering-volgt-vraagkeuze: het financieren van dat aanbod waar ouders voor kiezen en waar geen alternatieve
financiering voor is.

De laisser-fairekeuze is feitelijk geen keuze voor gemeenten. Er zijn immers afspraken gemaakt om de ouderbijdrage van peuterspeelzaalwerk op een gelijk niveau te brengen als de kinderopvang. De afspraken daarover ademen echter geen harmonisatie uit. Zo blijven er ook volgend jaar nog steeds 431 verschillende ouderbijdragentabellen in even zoveel gemeenten. Om het nog iets complexer te maken zijn er afwijkende landelijke afspraken gemaakt voor 31 grote en middelgrote (GSB) gemeenten. Het gevolg daarvan is dat in iedere gemeente afzonderlijk wordt bepaald hoe toegankelijk het peuterspeelzaalwerk daar moet worden. En dat is geen eenvoudige opgave als er bezuinigd moet worden op de gemeentebegroting. Mevrouw Helderder had daarmee wel raad geweten. Met haar zwabber of spuitbus had ze een einde gemaakt aan 430 verschillende ouderbijdragentabellen in Nederland en die geharmoniseerd tot een enkele.

'Wil je nou gelijke toegankelijkheid voor alle kinderen of wil je dat nou niet?', had ze uitgeroepen.

Met haar conservatieve inslag en feilloze geheugen had ze verwezen naar de landelijke adviestabel ouderbijdrage voor de kinderopvang die nog bestond toen de film van Pluk in

première ging. Wellicht had ze nog verwezen naar een brief aan de Tweede Kamer van begin 2002 waarin de verantwoordelijk staatssecretaris dit idee al had geopperd. Niets doen is dus geen keuze en de combinatiekeuze − organisatorische combinaties tussen kinderopvang en peuterspeelzaalwerk − is op dit moment het populairst. Niet alleen bij gemeenten maar ook bij besturen van zelfstandige peuterspeelzalen. Een combinatie levert immers meer draagvlak voor spreiding van voorschoolse voorzieningen, biedt meer mogelijkheden om de gemeentelijke middelen effi- ciënter te gebruiken en biedt meer rendement op investeringen in voor- en vroegschoolse educatie.

Dat is de reden dat steeds vaker peuterspeelzaalwerk- en kinderopvang- aanbieders elkaar weten te vinden of zich zelf ontwikkelen tot combinatieaanbieders. Het is een glashelder scenario dat aansluit bij de Wet OKE die na deze zomer van kracht wordt. Dat scenario is lastig te combineren met de aankondiging dat kinderen in 2015 vanaf 2 jaar al naar de basisschool kunnen en dat er binnenkort experimenten bij onderwijsorganisaties van start gaan. Die aankondiging deed staatssecretaris Sharon Dijksma van Onderwijs eind 2009 in een interview in het Algemeen Dagblad. De harmonisatie tussen kinderopvang en peuterspeelzaalwerk is nog niet formeel geregeld of de harmonisatie tussen peuterspeelzaalwerk en onderwijs wordt al aangekondigd.


'Zullen we eerst de bedden afhalen dan kunnen we daarna de ramen zemen', zou mevrouw Helderder verzuchten in opperste verwarring.

In het Verenigd Koninkrijk weet de kinderopvangbranche inmiddels al welke ingrijpende gevolgen dergelijke experimenten lokaal kunnen hebben voor de meerjarige investeringen in extra capaciteit door ondernemers. Ondernemers die in hun werkgebied nadeel ondervinden van dergelijke experimenten kunnen raad vragen bij de Britse collegae en zich daarnaast mogelijk beroepen op Europese mededingingsregels.

'Alsof we niets beters te doen hebben', zou mevrouw Helderder zich beklagen.

Tot slot de fi nanciering-volgtvraagkeuze. Ook lokaal blijkt het mogelijk vraagfinanciering voor het peuterspeelzaalwerk te introduceren en ook op dat vlak harmonisatie met de kinderopvang al grotendeels te realiseren. Mijn voorspelling voor 2010 is dat meer gemeenten deze weg zullen kiezen. Ook 2010 wordt een uitdagend jaar voor moderne ondernemers. Inmiddels is − bijna 30 jaar na het verschijnen van het eerste boek − Pluk nu ook toegankelijk voor deze moderne generatie: onlangs werd Pluk van de Petteflet voor de Nintendo DS gelanceerd.

Reageren? Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien. .www.bbmp.nl

verder